Muzeum Narodowe w Krakowie to najstarsze muzeum narodowe w Polsce. Zgromadzono w nim bogaty zbiór dzieł sztuki polskiej, europejskiej i pozaeuropejskiej, co stawia je w rzędzie najważniejszych - i najciekawszych zarazem - kolekcji nie tylko w Polsce, ale i w Europie.
Muzeum założono 7 października 1879 roku uchwałą Rady Miasta Krakowa, która przekazała na ten cel dwie ówcześnie wyremontowane sale, na pierwszym piętrze Sukiennic.
Kolekcja muzealna, składająca się w swych początkach z kilkunastu obrazów, nieustannie powiększana licznymi donacjami, zapisami i darami, rozwijała się w olbrzymim tempie; należało bowiem do dobrego zwyczaju, rozumianego jako patriotyczny obowiązek, przekazywanie do Muzeum własnych, gromadzonych nieraz latami zbiorów malarstwa, rzeźby, dzieł rzemiosła artystycznego, grafik, numizmatów, starodruków, rękopisów i pamiątek rodowych. Dzięki tej hojności Polaków w kraju i poza nim, krakowskie Muzeum Narodowe stało się wkrótce posiadaczem najcenniejszej kolekcji dzieł sztuki i rzemiosła w Polsce. Wraz z jej rozwojem Muzeum otrzymywało od miasta, bądź prywatnych fundatorów, budynki z przeznaczeniem na cele wystawiennicze, dzięki czemu dzisiejsza struktura Muzeum opiera się nie tylko na Gmachu Głównym, lecz także na ośmiu oddziałach, mieszczących się w historycznych budynkach w centrum Krakowa.